Γιάννης Σταθόπουλος: ΤΟ ΨΕΥΔΟΣ ΤΟΥ ΝΥΝ ΔΗΜΑΡΧΟΥ

Στις 17 Μαΐου ανάρτησα, στην προσωπική μου ιστοσελίδα, ανακοίνωση (που δημοσιεύτηκε και στο site της Δημοτικής μας Κίνησης ΝΙΚΗ για την ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ την επόμενη μέρα) με την οποία επεσήμανα την ανικανότητα και τις οξύτατες δηλώσεις και ενέργειες του νυν Δημάρχου στο θέμα της Πλατείας Αγίου Ιωάννου. 

Είναι γνωστό ότι αρχικά φρόντισε να ακυρώσει το εξαιρετικά σχεδιασμένο και δημοπρατημένο από την Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου έργο μας ανάπλασης της Πλατείας, παρά το ότι στη προηγούμενη θητεία του δεν είχε ασχοληθεί καθόλου με το θέμα. 

Στην συνέχεια έφερε, πέρυσι, τα ΜΑΤ και φέτος τις Αστυνομικές δυνάμεις. 

Δυο μέρες μετά στις 19/5 έγινε, σε καλό όντως κλίμα,συνάντηση των επικεφαλής παρατάξεων του Δήμου μας, όπου διεφάνησαν δυνατότητες συνεννόησης χωρίς εμπρηστικές δηλώσεις κατά της Νεολαίας και των καταστηματαρχών της περιοχής. 

Έγινε, μάλιστα, ενδιαφέρουσα συζήτηση για την εκ νέου σχεδιαζόμενη ανάπλαση.

Είναι, συνεπώς, σαφές ότι η παράταξη του νυν Δημάρχου ψεύδεται όταν αναφέρει σε ανακοίνωση της, με το γνωστό αγενές και απαξιωτικό ύφος, ότι η ανάρτηση μου έγινε μετά την συνάντηση. Λίγη προσοχή στις ημερομηνίες δεν θα έβλαπτε. 

ΥΓ1: Ο πρώην και νυν Δήμαρχος έχει διατελέσει περισσότερο χρονικό διάστημα στην θέση του Δημάρχου από όσο η δική μας θητεία. Είναι θέμα απλής αριθμητικής. 

ΥΣ2: ΟΛΑ τα έργα που έγιναν και γίνονται αυτή την στιγμή στην Αγία Παρασκευή (πλην των προκάτ αιθουσών Νηπιαγωγείων) είναι έργα της Δημοτικής μας αρχής. Δημαρχείο, Πεζοδρόμηση Κεντρικής Πλατείας, ανάπλαση οδού Αιγαίου Πελάγους, ΙΟΛΑΣ, ανάπλαση αθλητικών χώρων Πάρκου «Σταύρος ΚΩΤΣΗΣ», αναπλάσεις προαυλίων Δημοτικών Σχολείων και Λυκείων, ασφαλτοστρώσεις, όμβρια, 14ο Νηπιαγωγείο είναι έργα που δημοπρατήσαμε (τα περισσότερα) στην θητεία μας ή σχεδιάσαμε και βρήκαμε χρηματοδότηση (Πάρκο «Στ. Κώτσης» και ΙΟΛΑΣ). Δεν είναι φρόνιμο να ψεύδονται και σε αυτό. Καταλαβαίνουν οι πολίτες.

Αλέξανδρος Ιόλας: Το εξέχον θήραμα του αυριανισμού

Οι σημαντικότερες στιγμές της αμφιλεγόμενης και συνάμα επιδραστικής προσωπικότητας που γεννήθηκε σαν σήμερα, το 1907

Για χρόνια δεν περνούσε μέρα που η «Αυριανή» να μην ασχολείται μαζί του.
Αυτό γινόταν εν μέρει για να πληγεί ο φίλος του Κωνσταντίνος Καραμανλής -
εξού και οι επίσης επιθέσεις εναντίον της «συκιάς» Χατζιδάκι.

Έχουν περάσει 35 χρόνια από τον θάνατο του Αλέξανδρου Ιόλα, ενός ανθρώπου που πέρασε από την ελληνική δημόσια ζωή, προκαλώντας τρομερή χλαπαταγή, απορρίφθηκε από την κυρίαρχη λογική, μυθοποιήθηκε από κάποιους, λαβώθηκε ανεπανόρθωτα από τον Τύπο, αγνοήθηκε από την πολιτεία κι έφυγε βαθιά απογοητευμένος από τους συμπατριώτες του.

Μια σημαντική προσωπικότητα της διεθνούς εικαστικής σκηνής που επηρέασε και εν μέρει καθόρισε τη σύγχρονη τέχνη και που οφείλαμε να του αποδώσουμε ανάλογες τιμές. Αντ’ αυτού, πολεμήθηκε λυσσαλέα.

Αλεξανδρινός, άφησε στα δεκαοκτώ του, το 1926, την οικογένειά του, παίρνοντας μαζί του δέκα χρυσές λύρες, τρεις συστατικές επιστολές του Κωνσταντίνου Καβάφη (για τον Παλαμά, τον Σικελιανό και τον Μητρόπουλο), μια υπέρμετρη φιλοδοξία και όνειρα μεγαλείου.

Τι ήθελε να γίνει δεν ήξερε πραγματικά: πιανίστας ίσως ή χορευτής. Η δεσποτική του γιαγιά τού είχε πει: «Πήγαινε στη Γερμανία ή τη Γαλλία, ποτέ στην Ελλάδα». Το ένστικτό της για την πατρίδα θα επαληθευόταν οικτρά μισό αιώνα αργότερα. Όμως, ο Κωνσταντίνος Κουτσούδης, όπως ήταν το πραγματικό του όνομα, ήθελε ν’ αποδράσει και ν’ ανοίξει τα φτερά του για να πετάξει όσο πιο μακριά γινόταν.

Μερικοί τίτλοι των εφημερίδων, ήταν: «Ο σάπιος Ιόλας και η σαπίλα των άλλων», «Υψηλή σαπίλα: Ασέλγειες και ναρκωτικά», «Καλός κόσμος και υπόκοσμος στην αγκαλιά του Ιόλα», «Γνωστοί Αθηναίοι σε όργια του Ιόλα. Παραπέμπονται για πορνεία - παιδεραστία». Ποιοι υπέγραφαν τα ρεπορτάζ; Εκτός από τον Μάνο Χάρη, ο Αιμίλιος Λιάτσος, η Αγγελική Νικολούλη, ο Άρης Πορτοσάλτε, ο Θοδωρής Δρακάκης αλλά και ο Γιώργος Μαύρος.

Οι απόπειρες του πατέρα του να τον φέρει πίσω και να γίνει βαμβακέμπορος δεν καρποφόρησαν. Η ζωή στην Αθήνα είχε μια γοητευτική ελευθερία. Άλλωστε ανήκε ήδη, ως προστατευόμενος, σε έναν κύκλο ξεχωριστό. Συναναστρεφόταν την Κοτοπούλη, ο Σικελιανός τον προετοίμαζε για τις Δελφικές Γιορτές και η Νέλλη Σεραϊδάρη τον φωτογράφιζε να χορεύει στον Παρθενώνα.

Αλλά σύντομα θ’ αποδρούσε ακόμα πιο μακριά. Έτσι βρέθηκε, εν έτει 1929, στο Βερολίνο, αυτήν τη φορά με μια επιστολή του Δημήτρη Μητρόπουλου προς τον σκηνογράφο της όπερας Πάνο Αραβαντινό.

Eκπάγλου καλλονής, πανέξυπνος, ταλαντούχος, κοσμοπολίτης, δεν χρειάστηκε πολύ για ν’ αναδειχτεί. Θριάμβευσε σχεδόν από την πρώτη στιγμή ως πρώτος χορευτής, απολαμβάνοντας συγχρόνως όλη εκείνη την τρέλα και την ελευθεριότητα του Μεσοπολέμου.

Η άνοδος του ναζισμού τον ανάγκασε σε νέο φευγιό για το Παρίσι, το οποίο θεωρούνταν διεθνές κέντρο του χορού. Εκεί συνδέθηκε με τον Πωλ Βαλερύ, ο οποίος τον επηρέασε καθοριστικά στον τρόπο σκέψης του, αλλά και με τον Αντρέ Μπρετόν, τον θεωρητικό του σουρεαλισμού. Αναπόφευκτα ήρθε σε επαφή με την τέχνη και τον μοντερνισμό.

Μια μέρα του 1931, περνώντας έξω από μια γκαλερί, έμεινε ενεός μπροστά σε έναν πίνακα του Ντε Κίρικο. Μπήκε μέσα, τον καπάρωσε και χρειάστηκαν πέντε χρόνια για να τον ξεπληρώσει. Μαζί κέρδισε και τη φιλία του ελληνοτραφούς Ιταλού ζωγράφου, με τον οποίο εντρύφησε στον κόσμο του πνεύματος.

Έτσι, άρχισε να γνωρίζει τους πάντες. Τον Ραούλ Ντιφί, που του έκανε το πορτρέτο, τον Κοκτώ, τον Πικάσο, τον Μπρακ, τον Μαν Ρέι και τον Μαξ Ερνστ.

Eκπάγλου καλλονής, πανέξυπνος, ταλαντούχος, κοσμοπολίτης, δεν χρειάστηκε πολύ για ν’ αναδειχτεί. Θριάμβευσε σχεδόν από την πρώτη στιγμή ως πρώτος χορευτής, απολαμβάνοντας συγχρόνως όλη εκείνη την τρέλα και την ελευθεριότητα του Μεσοπολέμου.

Το 1940 συνδέθηκε με τη Θεοδώρα Ρούσβελτ, εγγονή του Αμερικανού Προέδρου, η οποία τον «βάφτισε» Αλέξανδρο Ιόλα. Έστησαν ένα μπαλέτο κι έφυγαν για περιοδεία στη Βραζιλία. Έμειναν μαζί μέχρι το 1943 και λίγο μετά αποφάσισε να εγκαταλείψει τον χορό.

Με τη βοήθεια της φίλης του δούκισσας Μαρία ντε Γκραμόν άνοιξε το 1946 την πρώτη του γκαλερί στη Νέα Υόρκη, όπου παρουσίασε ατομικές εκθέσεις του Ρενέ Μαγκρίτ και του Μαξ Ερνστ, με τον οποίο τον συνέδεε μεγάλη φιλία και αλληλοεκτίμηση.

Το 1952 «ανακάλυψε» τον Άντι Γουόρχολ, κάνοντάς του την πρώτη έκθεση, μια σειρά εικονογραφήσεων διηγημάτων του Τρούμαν Καπότε. Από εκεί και μετά η πορεία ήταν μόνο ανοδική και θριαμβική.

Άνοιγε τη μία γκαλερί μετά την άλλη, ξεκινώντας με τη Γενεύη το 1963. Ακολούθησαν Παρίσι, Λονδίνο, Μιλάνο, Μαδρίτη, Βυρηττός. Ζει μυθιστορηματικά, ασκώντας τεράστια επιρροή στη σύγχρονη τέχνη. Ο ζωγράφος Γιώργος Λαζόγκας εξηγεί: «Τη δεκαετία του ’60 δημιουργείται μια γέφυρα μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ και ο Ιόλας σ’ αυτό το άνοιγμα πρωταγωνίστησε σε παγκόσμια κλίμακα».

Όλα αυτά τα χρόνια δεν ξέχασε ποτέ ούτε την οικογένειά του ούτε την Ελλάδα. Κάθε καλοκαίρι το περνούσε εδώ. Γύρω στο 1950, τον καιρό που συνεργαζόταν και προσπαθούσε να επιβάλλει τον Τσαρούχη στο εξωτερικό, γνωρίστηκε με τον Πικιώνη και του ανέθεσε να του κτίσει ένα σπίτι σε μια τοποθεσία που είχε εντοπίσει ανάμεσα σε αμπελώνες στην Αγία Παρασκευή.

Στην αρχή δεν ήταν παρά μια κάμαρα κι ένας χώρος για να στεγάσει κάποια έργα που έφερε μαζί του. Σταδιακά, το σπίτι μεγάλωνε για να μπορέσει να χωρέσει ολόκληρη τη συλλογή.

Το 1940 συνδέθηκε με τη Θεοδώρα Ρούσβελτ,
εγγονή του Αμερικανού Προέδρου, η οποία τον «βάφτισε» Αλέξανδρο Ιόλα.

Για κάθε νέα άφιξη ορθωνόταν κι ένα νέο τμήμα, μέχρις ότου αναδύθηκε ένα ανάκτορο που στέγαζε μια εκπληκτική συλλογή, που όμοιά της δεν υπήρχε στην Ελλάδα. Ένα μοναδικό πάντρεμα αρχαίων ελληνικών, κυκλαδικών, βαβυλωνιακών αντικειμένων, ρωμαϊκών κολονών, βυζαντινών εικόνωνκαι έργα των ιδιοφυέστερων καλλιτεχνών του 20^ού αιώνα.

Συχνά φιλοξενούσε ινκόγκνιτο σημαντικές προσωπικότητες, ενώ ήταν σαφές ότι εκεί σκόπευε να εγκατασταθεί στα γεράματά του. Απέναντι από το δικό του έκτισε και σπίτια για τις δυο αδελφές του, τη Νίκη και την Ηρώ - με την πρώτη είχε παθολογική σχέση.

Aρχές του ’70 ξεκίνησε συνεργασία με τη γκαλερί Ζουμπουλάκη. Στην ελληνική κοινωνία ήταν γνωστός σ’ έναν μικρό κύκλο καλλιτεχνών κυρίως. Είχε προβάλει ήδη διεθνώς τη δουλειά του Τσόκλη, του Παύλου, του Ακριθάκη, του Χατζηκυριάκου-Γκίκα και του γλύπτη που θεωρούσε τον σημαντικότερο της εποχής του, τον Τάκι.

Ήξερε πολύ καλά τη Μελίνα και τον Κακογιάννη, είχε βοηθήσει στη χρηματοδότηση της Στέλλας και ήταν στενός φίλος του Ταχτσή. Δεν έκρυβε καθόλου ότι ήταν ομοφυλόφιλος -το αντίθετο, μάλιστα- και διατεινόταν ότι οι Έλληνες ήταν οι καλύτεροι εραστές του κόσμου!

Με μερικούς συνδέθηκε ιδιαιτέρως, παίρνοντάς τους μαζί του στα ταξίδια του στις μεγάλες μητροπόλεις και στα μεγάλα πάρτι της διεθνούς αριστοκρατίας.

Η ελληνική κοινωνία, συντηρητική κι εσωστρεφής, δεν γνώριζε την ύπαρξή του και σε όσους είχαν ακούσει κάτι όλα αυτά φάνταζαν εξωφρενικά κι εξωτικά. Άρχισε να γίνεται γνωστός όταν ο Ζάχος Χατζηφωτίου άρχισε να προβάλλει στον «Ταχυδρόμο», στις περίφημες σελίδες του Ίακχου, τα πάρτι του. Από τον πρώτο κιόλας καιρό έγινε απίστευτο σούσουρο.

Οι εμφανίσεις του, εκκεντρικές κι εκκωφαντικές,
με μανδύες χρυσοποίκιλτους, εσάρπες, γούνες, φαντεζί πουκάμισα
και ακόμα πιο τρελής έμπνευσης παπούτσια, έκαναν πάταγο.

Η χλιδή που έβγαινε προς τα έξω ήταν κάτι πρωτόγνωρο. Οι εμφανίσεις του, εκκεντρικές κι εκκωφαντικές, με μανδύες χρυσοποίκιλτους, εσάρπες, γούνες, φαντεζί πουκάμισα και ακόμα πιο τρελής έμπνευσης παπούτσια, έκαναν πάταγο. Μύθοι άρχισαν να διαχέονται στην πόλη για πάρτι ανήκουστης ξετσιπωσιάς, με διασημότητες του πλούτου και του θεάματος να ζουν νύχτες ακολασίας.

Το ΠΑΣΟΚ κέρδισε τις εκλογές τον Οκτώβριο του 1981 και η Μελίνα έγινε «εφ’ όρου ζωής» υπουργός Πολιτισμού. Δυο χρόνια μετά ο Ιόλας παραχώρησε στην Όλγα Μπακομάρου μια συνέντευξη-ποταμό για τη «Γυναίκα». Και από κει άρχισε η μεγάλη κατρακύλα. Μίλησε με την έπαρση ενός αριστοκράτη και την υπεροψία ενός ηγεμόνα, απαξιωτικά για όλους και όλα.

Με πόζα σχεδόν θεατρική αποκαθήλωσε ολόκληρη την ελληνική κουλτούρα. Από τον Τσαρούχη, με τον οποίο εν τω μεταξύ είχε έρθει σε ρήξη, μέχρι τον Κουν και την ίδια τη Μελίνα. Ειρωνεύτηκε την «αλλαγή» του Ανδρέα, αλλά και απέναντι στον στενό του φίλο Κωνσταντίνο Καραμανλή, Πρόεδρο της Δημοκρατίας εκείνη την εποχή, ήταν περιπαικτικός. Ολοκλήρωσε την πολιτική του θέση, λέγοντας το αμίμητο «Η φτερού να μας κυβερνήσει»!

Οι Έλληνες σοκαρίστηκαν, δεν κατάλαβαν τι εννοούσε με το «ο Παρθενώνας ήταν μια μικρή έκφραση του 5^ου αιώνα και της παρακμής του, ήταν γελοίος», όπως και με άλλες παραβολές του. Το χιούμορ του και ο κοσμοσπολιτισμός του, αντί να τους διασκεδάσει, τους εξαγρίωσε. Έτσι κι αλλιώς, δεν τους πολυπήγαινε αυτή η παρδαλή περσόνα. Γι’ αυτούς δεν ήταν ούτε μαικήνας, ούτε εμπνευστής μεγάλης τέχνης.

Η χλιδή που έβγαινε προς τα έξω ήταν κάτι πρωτόγνωρο.
Στην φωτογραφία ένα από τα εντυπωσιακά δημοσιεύματα στον ξένο τύπο.

Εντυπωσιακά δημοσιεύματα στον ξένο τύπο.

Ήταν μια «κραγμένη», κάποιος που τον τοποθετούσαν στον απόπατο του βολεμένου συστήματος αξιών τους. Και τότε εμφανίστηκε ο άνθρωπος που πυροδότησε την απόλυτη εξόντωσή του.

Η τραβεστί με το ψευδώνυμο Μαρία Κάλλας, ένας άρρωστος ψυχικά άνθρωπος που, έχοντας εργαστεί δίπλα στον Ιόλα, αποφάσισε να τον εκδικηθεί, επειδή τον έδιωξε. Τον κατηγορούσε για παιδεραστία, αρχαιοκαπηλία και χρήση ναρκωτικών.

Με πρώτη και καλύτερη την «Αυριανή», την εφημερίδα που εξέφραζε εκείνη την εποχή τον πιο φαύλο και φασίζοντα λαϊκισμό, ξεκίνησε ένας ανελέητος πόλεμος εναντίον του Ιόλα με τους πλέον χυδαίους χαρακτηρισμούς.

Για χρόνια δεν περνούσε εβδομάδα που να μην ασχοληθεί μαζί του. Ίσως με κύριο στόχο τον Καραμανλή, καθώς ανάλογο πόλεμο είχε κηρύξει και στον άλλο του φίλο, τον Μάνο Χατζιδάκι. Την ακολούθησε σχεδόν ολόκληρος ο ελληνικός Τύπος, με τη συνδρομή δημοσιογράφων της προοδευτικής, κυρίως, παράταξης.

Μερικοί τίτλοι ήταν «Ο σάπιος Ιόλας και η σαπίλα των άλλων», «Υψηλή σαπίλα: Ασέλγειες και ναρκωτικά», «Καλός κόσμος και υπόκοσμος στην αγκαλιά του Ιόλα», «Γνωστοί Αθηναίοι σε όργια του Ιόλα. Παραπέμπονται για πορνεία - παιδεραστία».

Ποιοι υπέγραφαν τα ρεπορτάζ; Εκτός από τον Μάνο Χάρη, που το είχε αναγάγει σε προσωπική βεντέτα, ασχολήθηκαν, μεταξύ άλλων, και ο Αιμίλιος Λιάτσος, η Αγγελική Νικολούλη, ο Άρης Πορτοσάλτε, ο Θοδωρής Δρακάκης αλλά και ο Γιώργος Μαύρος. Ο Ιόλας, χωρίς να πολυκαταλαβαίνει, έδινε όλο και περισσότερη τροφή με όλο και πιο κραυγαλέες εμφανίσεις και δηλώσεις.

Ο διασυρμός αυτός έμελλε να τον αποδιοργανώσει κι εν τέλει να τον καταστρέψει. Οι Έλληνες καλλιτέχνες σταμάτησαν να τον παίρνουν τηλέφωνο, οι κοινωνικές επαφές περιορίστηκαν, άρχισε να έχει οικονομικό πρόβλημα. Είχε επίσης χαρίσει τις γκαλερί στους εραστές του, που τις διηύθυναν.

Η φίλη του Μελίνα αρνήθηκε να τον στηρίξει, αδιαφορώντας για την πρόθεσή του να κάνει δωρεά τη συλλογή του μαζί με το σπίτι του στο ελληνικό κράτος. Ένα βράδυ, βγαίνοντας από τη «Ζουμπουλάκη» στην πλατεία Κολωνακίου, κάποιοι που καθόντουσαν στη διπλανή καφετέρια άρχισαν να τον κράζουν «να τη, η γριά τσατσά». Αυτό δεν μπόρεσε να το ξεπεράσει για εβδομάδες.

Εντυπωσιακά δημοσιεύματα στον ξένο τύπο.

Εντυπωσιακά δημοσιεύματα στον ξένο τύπο.

Όλα αυτά την ίδια εποχή, πάνω κάτω, που η γαλλική δημοκρατία τον τιμούσε με το παράσημο της Λεγεώνας της Τιμής και η «Le Monde» κι η «Liberation» έγραφαν ύμνους γι’ αυτόν με αφορμή τη μεγάλη έκθεση της συλλογής της Ντομινίκ ντε Μενίλ, της οποίας ήταν δημιουργός. Ο ίδιος ο Ιόλας ξενάγησε στα εγκαίνια τον Μιτεράν και τον Ζακ Λανγκ.

Στη Θεσσαλονίκη, μια παρέα φωτισμένων φιλότεχνων, με προεξάρχουσα τη στενή του φίλη Μάρω Λάγια, προσπαθούσαν να βρουν χώρο να στεγάσουν το Μακεδονικό Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης, όπου θα τοποθετούσαν έργα τέχνης που θα τους δώριζε ο Ιόλας.

Η Μάρω Λάγια θυμάται: «Πήγαμε να βρούμε τον Καραμανλή σε μια δεξίωση και όταν του είπα “κύριε Πρόεδρε, ο Ιόλας θέλει να μας χαρίσει μια συλλογή του και δεν έχουμε χώρο”, εκείνος μου απάντησε στον ενικό “και τι θέλεις από μένα; Αν αυτός σου δώσει, κάτι εμένα να μου περάσεις χαλκά στη μύτη” κι έκανε και την κίνηση στη μύτη».

Τέτοιες συμπεριφορές δεν απέτρεψαν ούτε εκείνη ούτε την Κατερίνα ή τον Πέτρο Καμάρα, τον Γιάννη Μπουτάρη, το Γιώργο Λαζόγκα και τους υπόλοιπους απ’ το να κυνηγήσουν τον στόχο τους.

Τελικά, βρέθηκε ο Γιώργος Φιλίππου της Φίλκεραμ-Τζόνσον, ο οποίος τους παραχώρησε χίλια τετραγωνικά μέσα στο εργοστάσιό του κι έτσι ο Ιόλας πείστηκε να παραχωρήσει 48 έργα σημαντικών καλλιτεχνών όπως οι Τινγκελί, Νίκι ντε Σεν-Φαλ, Ρεϋνώ, Ράις, Μπράουνερ, Τάκι, Τσόκλη, Ακριθάκη και πολλοί άλλοι.

Τα εγκαίνια εντάχθηκαν στα Δημήτρια του 1984 και η Κατερίνα Καμάρα θυμάται ότι «ο πασοκικός δήμαρχος Μιχάλης Παπαδόπουλος ήθελε να βγάλουμε το όνομα του Ιόλα από την πρόσκληση τη στιγμή που ανοίγαμε έκθεση με τη συλλογή που μας είχε παραχωρήσει! Τέτοιος λαϊκισμός! Τελικά, κάναμε διπλές προσκλήσεις».

Στο Μακεδονικό Μουσείο σήμερα βρίσκεται το μόνο τμήμα της συλλογής Ιόλα που πρόλαβε να σωθεί στην Ελλάδα. Η Μάρω Λάγια, πάντως, λέει ότι όταν ο Ιόλας επέστρεψε από μια σοβαρή εγχείρηση καρδιάς που έκανε στην Αμερική και βρέθηκε μαζί του στην Αγία Παρασκευή, είδε τα περισσότερα δωμάτια άδεια.

«Η συλλογή χάθηκε πριν από τον θάνατό του. Η αδελφή του είχε προλάβει και είχε στείλει έξω ένα μεγάλο μέρος. Βλέποντας τους άδειους χώρους, μου είπε “παιδί μου, η σύγχρονη τέχνη πάει μπροστά, θα πάρουμε καινούργια”. Αλλά ούτε εμάς μας ήθελε η Νίκη. Προσπαθούσε να αποτρέψει τη δωρεά».

Με τη Νίκη Στάιφελ είχε μια σχεδόν αρρωστημένη σχέση. Ενώ λάτρευαν ο ένας τον άλλον, καθημερινά βίωναν δραματικές συγκρούσεις. Κανένας δεν τολμούσε να τα βάλει μαζί της, αλλά ούτε και να πει κάτι εναντίον της στον ίδιο.

Η γκαλερίστα Ελισάβετ Λύρα, η οποία σχετιζόταν από παιδί, λόγω του συλλέκτη πατέρα της, με τον Ιόλα, λέει «πάντως, μην ξεχνάμε ότι η Νίκη τον βοήθησε και με τους γάμους της… Αλλά τι συζητάμε τώρα, ο Ιόλας ήταν bigger than life. Εγώ του χρωστάω τα πάντα. Αισθανόταν την τέχνη εκατό φορές περισσότερο από όλους μας. Ξέρεις πόσο σημαντικός άντρας ήταν ο Ιόλας; Όταν οργάνωσα στο Βυζαντινό Μουσείο την έκθεση “Warhol Icon”, εντόπισα μια συνέντευξη στο “Flash Art”, όταν ετοίμαζαν οι δυο τους τον “Μυστικό Δείπνο” στο Μιλάνο. Ρωτάει ο δημοσιογράφος τον Γουόρχολ “Γιατί επιλέξατε να ζωγραφίσετε τον Μυστικό Δείπνο;” και απαντάει “Γιατί ο Ιόλας μου είπε να το κάνω”. Λίγο καιρό μετά πέθαναν και οι δυο».

Κατά τη Μανίτα Χατζηφωτίου, σύμβουλο έργων τέχνης, «μετά τον θάνατό του, πολλοί μεγάλοι καλλιτέχνες, εδώ και στο εξωτερικό, έμειναν στάσιμοι, σταμάτησαν να έχουν έμπνευση. Ενώ, σ’ ό,τι έβαζε εκείνος το χέρι του, γινόταν χρυσό». Η ίδια φωτίζει μια άλλη πτυχή.

«Ήθελε να βάλει ένα παιδάκι στο Κολέγιο Αθηνών με την προϋπόθεση να δεχτούν κάποια έργα δωρεά. Κάποιο μέλος του διοικητικού συμβουλίου έδωσε μάχη, ώστε να μη δεχτούν».

Η εγκαταλελημμένη βίλα Ιόλα. Οταν ο Ιόλας μεταφέρθηκε ως ασθενής στη Νέα Υόρκη οι γείτονες έβλεπαν τα φορτηγά να φορτώνουν μεγάλα κιβώτια.

Μέσα στο σπίτι το πλιάτσικο θύμιζε εκείνο της Μαντάμ Ορτάνς στον Ζορμπά.

Πέντε μήνες πριν από τον θάνατό του, ο Ιόλας έδωσε το παρών στον13ο τακτικό ανακριτή για την υπόθεση αρχαιοκαπηλίας. Οκτώ χοντρόδετα ντοσιέ αποδείκνυαν την προέλευση όλων των αντικειμένων. Ο ανακριτής τον διαβεβαίωσε ότι θεωρούσε την υπόθεση λήξασα και ότι το μόνο που έπρεπε να κάνει ήταν να αποκαταστήσει το όνομά του στον Τύπο. Ουσιαστικά, ήταν σαν να είχε επαναπατρίσει 2.500 αρχαία.

Ο Λαζόγκας προσθέτει επ’ αυτού: «Δεν βρήκαμε καμία συμπαράσταση από κανέναν δημοσιογράφο. Ο “αυριανισμός” είχε τρομερή δύναμη. Η Ελλάδα αδυνατούσε ακόμα να αντιληφθεί τα ανοίγματα της σκέψης και της αισθητικής, έτσι ώστε η παρέμβαση του Ιόλα να αποδώσει.

Ο χώρος της τέχνης, που εγώ τον τοποθετώ πριν και μετά τον Ιόλα, έχασε πολλά εξαιτίας της κακής αντιμετώπισής του. Γιατί ήταν μια πολύπλευρη φυσιογνωμία και βαθύτατος γνώστης της τέχνης, με παγκόσμια εμβέλεια».

Ο Ιόλας μεταφέρθηκε στη Νέα Υόρκη ως ασθενής με AIDS. Η Νίκη διορίστηκε διαχειρίστρια της περιουσίας του. Οι γείτονες έβλεπαν τα φορτηγά να φορτώνουν μεγάλα κιβώτια. Μέσα στο σπίτι το πλιάτσικο θύμιζε εκείνο της Μαντάμ Ορτάνς στον Ζορμπά. Άνθρωποι της αυλής του και η Νίκη τραβούσαν από τα χέρια ο ένας του άλλου χαλιά, ρούχα, έπιπλα Αναφέρθηκαν διαρρήξεις. Τόσο η συλλογή όσο και η γκαρνταρόμπα του λεηλατήθηκαν.

Τα αρχαία φυγαδεύονταν στο απέναντι σπίτι και κούτες έφευγαν ως οικοσκευή με προορισμό την κόρη της Σύλβια ντε Κουέβας στην Αμερική. Φυσικά, προτού τεθεί θέμα φόρου κληρονομιάς. Κάποιες κατασχέθηκαν στην αποθήκη της μεταφορικής εταιρείας.

Τόσο η συλλογή όσο και η γκαρνταρόμπα του λεηλατήθηκαν.

Ο Ιόλας απεβίωσε στις 8 Ιουνίου 1987. Το μεγάλο ερωτηματικό παραμένει. Τι απέγιναν τα 10.000 έργα τέχνης; Σε ποιων τα χέρια κατέληξαν; Η πολιτεία, βέβαια, είχε κάνει ό,τι μπορούσε για να χάσει τη δωρεά. Η χώρα που είχε λατρέψει και στην οποία δώριζε τη συλλογή-έργο ζωής του για να δημιουργηθεί ένα κέντρο τέχνης είχε σχεδόν εκδικητικά αρνηθεί να πραγματοποιήσει το όραμά του.

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο LIFO.gr το 2012.
Χρήστος Παρίδης UPDATED 8.6.2020 | 08:35

lifo.gr

Βίλα Ιόλα, ταξίδι στο χώρο και το χρόνο

ΒΙΛΑ ΙΟΛΑ, ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΚΑΙ ΧΡΟΝΟ

VILLA IOLAS, A JOURNEY THROUGH TIME AND SPACE
Tο ντοκιμαντέρ, «Βίλα Ιόλα, Ταξίδι στον Χώρο και Χρόνο», είναι ένα οδοιπορικό στους χώρους του σπιτιού που έζησε ο παγκοσμίου φήμης συλλέκτης και γκαλερίστας «Αλέξανδρος Ιόλας», και το οποίο φιλοξένησε ορισμένα από τα σπουδαιότερα σύγχρονα έργα τέχνης.

Η έρευνα ξεκινά την δεκαετία του 1950, από την γέννηση της ανιψιάς του Λένας στο τότε μικρό και λιτό σπίτι της αραιοκατοικημένης Αγίας Παρασκευής, και φτάνει μέχρι και σήμερα, που το σπίτι των 1700τμ στέκει εγκαταλελειμμένο και λεηλατημένο, περικυκλωμένο από οκταόροφες πολυκατοικίες.
Για πρώτη φορά από το 1987 η ανιψιά του Ιόλα, Λένα Κουτσούδη – Ιόλα και ο σύζυγος της Γκυ Νατάν, μιλούν για την ιστορία του κτιρίου το οποίο ζωντανεύει μέσα από τις μοναδικές αφηγήσεις τους και μέσα από σπάνιο φωτογραφικό υλικό.
Ακολουθώντας την ιστορία της Λένας Ιόλα, ανακαλύπτουμε άγνωστες πτυχές του μεγάλου συλλέκτη, αποκρυπτογραφούμε πτυχές της παράξενης αυτής οικίας και για πρώτη φορά καταρρίπτουμε μύθους που την περιβάλουν.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
Ε.Παραγωγής : Angelis Films Ltd
Σκηνοθεσία: Θάνος Αγγέλης
Αφήγηση/Έρευνα : Μανώλης Οικονόμου
Διεύθυνση Φωτογραφίας: Αλέξανδρος Καραίσκος
Σενάριο : Μανώλης Οικονόμου / Θάνος Αγγέλης
Μουσική : Γιάννης Κονσολάκης
Ιστορικός Τέχνης/ Επικοινωνία: Χαρίσια Χατζητσολή
Ηχοληψία: Διονύσης Παπαδημητρίου
Βοηθός Φωτογράφου: Θεόδωρος Διαμαντής
Boom/Grip: Παύλος Ραφαήλ
Μοντάζ: Θάνος Αγγέλης
Διεύθυνση Παραγωγής: Χαρίλη Μυλωνοπούλου
Γραφικά: Γιώργος Κώστογλου
Εξοπλισμός – Σπικάζ: Dk Video Productions
Στούντιο Ηχογράφισης: Paraktio Studio
Μουσικοί : Franc Shestani / Δάφνη Μέγγου / Θωμάς Μπίκας / Μιράντα Ζαχοπούλου
Παραγωγοί : Μανώλης Οικονόμου / Θάνος Αγγέλης / Αλέξανδρος Καραίσκος
Ευχαριστίες: Evripides Art Gallery / Lividia / Sivati / Pin Communication
Ευχαριστούμε Θερμά τους: Λένα Κουτσούδη-Ιόλα / Γκυ Νατάν / Σπύρο Γεωργίου / Δημήτρη Ιωσηφίδη

«Η κουζίνα της Βίλας» – Βίλα Ιόλα, Ταξίδι στο Χώρο και Χρόνο

«Κακοτεχνίες στην Βίλα Ιόλα» – Deleted Scene 1 [HD]

Θάνος Αγγελής

Ι-όλα ή τίποτα

Ανοιχτή Συνέλευση Κατοίκων Αγίας Παρασκευής

Χτες το βράδυ (Τρίτη 4/5) στην Αγ. Παρασκευή έγινε ξεκάθαρο ότι πίσω από τα "μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας" κρύβονται οι αιώνιοι ευσεβείς πόθοι όσων κυβερνάνε για την ολοκληρωτική καθυπόταξη και τον πλήρη έλεγχο της καθημερινής ζωής των ανθρώπων, τονίζει σε ανακοίνωση της η Ανοιχτή Συνέλευση Κατοίκων Αγίας Παρασκευής. Όπως σημειώνουν "οι μηχανισμοί της καταστολής λειτούργησαν άμεσα, με τα παπαγαλάκια στα τοπικά και μη ΜΜΕ να αναπαράγουν μπούρδες για πάρτυ καλεσμένα από διακινητές ναρκωτικών!"

Ολόκληρη η ανακοίνωση της Ανοιχτής Συνέλευσης Κατοίκων Αγίας Παρασκευής για τα γεγονότα της πλατείας του Αη-Γιάννη στις 5/5/20:
Εμείς που γράφουμε αυτό το κείμενο, είμαστε άνθρωποι που κινούμαστε, ζούμε, δουλεύουμε και μεγαλώσαμε στην Αγία Παρασκευή κάνοντας ακόμα και σχεδόν καθημερινή χρήση της πλατείας, σε διαφορετικές ώρες μέσα στη μέρα.
Είμαστε γονείς που βγάζουν βόλτα τα παιδιά τους τα πρωινά και τα απογεύματα στην πλατεία, εργαζόμενες που βγάζουν τα παιδιά άλλων, έφηβοι που ερωτεύονται, παίζουν, και δίνουν τα πρώτα τους ραντεβού και φιλιά στην πλατεία, άνθρωποι που επιλέγουν να περάσουν τα βράδια τους, να συναντήσουν φίλους και να κοινωνικοποιηθούν στην πλατεία έξω από τα κυρίαρχα πρότυπα του lifestyle.
Χτές το βράδυ (Τρίτη 4/5) στην Αγ. Παρασκευή έγινε ξεκάθαρο ότι πίσω από τα «μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας» κρύβονται οι αιώνιοι ευσεβείς πόθοι όσων κυβερνάνε για την ολοκληρωτική καθυπόταξη και τον πλήρη έλεγχο της καθημερινής ζωής των ανθρώπων.
Μετά από έναν μήνα απαγορεύσεων κυκλοφορίας, στην πάνω πλατεία Αη-Γιάννη, όπως και σε όλες τις περιοχές, άρχισαν ξανά αρκετοί άνθρωποι της πόλης να κάνουν πράξη τη δικιά τους κανονικότητα. Να βρεθούν με φίλους και να περάσουν την ώρα τους στον δημόσιο ανοιχτό χώρο της πλατείας.
Ενάντια στον φόβο και τον περιορισμό όλων των προηγούμενων ημερών, βγήκαν αυθόρμητα στη γειτονιά τους για να ξαναζήσουν 'ελεύθερα'. Οι μηχανισμοί της καταστολής λειτούργησαν άμεσα, με τα παπαγαλάκια στα τοπικά και μη ΜΜΕ να αναπαράγουν μπούρδες για πάρτυ καλεσμένα από διακινητές ναρκωτικών!
Μπροστάρης και υποκινητής στη σπέκουλα απέναντι στους δεκάδες ανθρώπους κυρίως της πόλης, ο δήμαρχος Ζορμπάς βρήκε ευκαιρία να βγάλει από τη τσέπη την ακροδεξιά ατζέντα του και να «καθαρίσει» την πλατεία ώστε να χαρίσει τραπεζάκια στους μαγαζάτορες που ονειρεύονται χρόνια τώρα να καταπατήσουν τον δημόσιο χώρο της πλατείας.Εξάλλου έχει ήδη σχεδιάσει ανάπλαση της πλατείας με αυτό το σκεπτικό και έχει ανοιχτά δηλώσει σε συνεδρίαση του δημοτικού συμβουλίου ότι θέλει να φύγει ο κόσμος από την πλατεία.
Περηφανευόμενος λοιπόν για τις διασυνδέσεις του με υπουργούς και αστυνομία, μετέτρεψαν με την προκλητική παρουσία διμοιριών των ΜΑΤ που επιτέθηκαν με χημικά μέσα στην πλατεία, μια γειτονιά σε τοπίο με τις δυνάμεις καταστολής να κυνηγάνε στους δρόμους και τα στενά νέους/ες που την προηγούμενη στιγμή είχαν διαπράξει έγκλημα με το να βρίσκονται απλά στα παγκάκια και τα σκαλάκια της πλατείας της γειτονιάς τους.
Δυστυχώς για τους δήθεν προστάτες μας από την πανδημία ΜΑΤατζήδες, που με τα χημικά τους προκάλεσαν πλήθος κόσμου να βήχει δεξιά κι αριστερά, οι κάτοικοι της περιοχής υπερασπίστηκαν τον δημόσιο χώρο απωθώντας με τις διαμαρτυρίες και τις φωνές τους τα ΜΑΤ, επιστρέφοντας και πάλι στην πλατεία.
Στη νέα κανονικότητα που κάποιοι προσπαθούν να επιβάλλουν με τα γκλοπ και τη βία, οι οποίοι νομίζουν ότι θα μας δίνουν εντολές για το πότε θα περπατάμε, πότε θα γελάμε, πότε θα βλέπουμε τους φίλους μας, πότε θα μιλάμε, πότε θα ερωτευόμαστε, πότε και που πρέπει να καταναλώνουμε, με μια κάμερα μέσα σε κάθε σπίτι κι έναν μπάτσο πάνω από το κεφάλι μας, να απαντήσουμε με ελευθερία, συνείδηση, συλλογικότητα.
Να μην δεχτούμε να γίνει καμία πλατεία μαγαζί. Για να κάνετε τη γειτονιά μας φυλακή θα περάσετε από πάνω μας! Έξω απ’ την πλατεία η αστυνομία!

ΑΝΟΙΧΤΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΑΓΙΑΣ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ

nonews-NEWS

ΠΛΑΤΕΙΑ ΕΥΑΓΟΡΑ ΠΑΛΛΗΚΑΡΙΔΗ

Πλατεία «Εθνομάρτυρα Ευαγόρα Παλληκαρίδη» προς τιμή του μάρτυρα του αγώνα των Κυπρίων για την αποτίναξη του αγγλικού ζυγού, ονομάστηκε η πλατεία του Δήμου Αγίας Παρασκευής στη συμβολή των οδών Νεαπόλεως και Πατριάρχου Γρηγορίου, μπροστά από το «Δημόκριτο», ύστερα από απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου της πόλης.

Στη σεμνή τελετή που έγινε σε κλίμα συγκίνησης την Τετάρτη 27/3 το βράδυ, ο Δήμαρχος Γιάννης Σταθόπουλος στο χαιρετισμό του απήγγειλε ποίημα του Φώτη Βαρέλη, ενώ ο Πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Γεράσιμος Βλάχος στον δικό του, ανέγνωσε την προαναφερθείσα απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου. Χαιρετισμό επίσης έκαναν ο Μανώλης Μηλιαράκης Εκπρόσωπος της Πρωτοβουλίας για την εκδήλωση, ο Γιώργος Συλλούρης Πρόεδρος της Ομοσπονδίας Κυπριακών Οργανώσεων Ελλάδας, ο Λεωνίδας Μασσοστασής Πρόεδρος της Ένωσης Κυπρίων Ελλάδος και ο Αριστείδης Παναγίδης Εκπρόσωπος φορέα του Υπ. Παιδείας της Κυπριακής Δημοκρατίας.

Ιδιαίτερη συγκίνηση προκάλεσε ο χαιρετισμός του Μανώλη Γλέζου, που διαβάστηκε από τον Μανώλη Μηλιαράκη καθώς ο ίδιος δεν μπόρεσε να παραβρεθεί για λόγους υγείας:

«Χαιρετίζω την απόφαση του Δήμου Αγίας Παρασκευής να δώσει στην Πλατεία αυτή το όνομα του Ευαγόρα Παλληκαρίδη, ήρωα του αντιαποικιακού και απελευθερωτικού Αγώνα των Κυπρίων, στα 1955-1959, εναντίον της Αγγλικής αποικιοκρατίας.

Λυπάμαι που δεν μπορώ να είμαι σήμερα μαζί σας λόγω της κατάστασης της υγείας μου.

Ο Αγώνας και η θυσία του 19χρονου Ευαγόρα, όπως και των άλλων αμούστακων συναγωνιστών του, στην ΕΟΚΑ, που οι Άγγλοι αποικιοκράτες, έστειλαν στην αγχόνη, συγκλόνησε τότε όλο τον κόσμο και αποτέλεσε και αποτελεί παράδειγμα πίστης, συνέπειας , ανιδιοτέλειας, αποφασιστικότητας και πραγματικού Έρωτα για την Ελευθερία και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Ταυτόχρονα απόδειξε ότι οι καταχτητές και οι δυνάστες , είναι πάντοτε και παντού θηριώδεις και περιφρονούν και μισούν τον Άνθρωπο, όταν είναι Άνθρωπος, όταν δηλαδή αποφασίζει να μένει και να στέκεται όρθιος, αρνούμενος με τον αγώνα του να γονατίσει μπροστά στον τύραννο. Αυτή είναι η περίπτωση του Ευαγόρα Παλληκαρίδη, του Καραολή, του Αυξεντίου και όλων των αγωνιστών του επικού εκείνου αγώνα, για την Ελευθερία. Θυσιάστηκαν με ελεύθερο φρόνημα και αδούλωτη ψυχή.

Συνέχισαν το παράδειγμα των Αγωνιστών του 1821 εναντίον της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, των Αγωνιστών του έπους της Αλβανίας και της Εθνικής Αντίστασης εναντίον του φασισμού και του ναζισμού.

Σήμερα που η Ελλάδα και Κύπρος αντιμετωπίζουν την ανάπτυξη νεοναζιστικών μορφωμάτων, η προβολή ηρωικών προτύπων, όπως του Παλληκαρίδη, υπενθυμίζει στον καθένα μας το χρέος μας να μένουμε όρθιοι υπερασπιζόμενοι την Ελευθερία, τη Δημοκρατία και την Εθνική μας Ανεξαρτησία.

Ήταν χρέος του Δήμου της Αγίας Παρασκευής να τιμήσει τον Ευαγόρα Παλληκαρίδη.

Μανώλης Γλέζος»

Για την προσωπικότητα και τη δράση του Ευαγόρα Παλληκαρίδη μίλησε ο Μορφωτικός Λειτουργός της Πρεσβείας της Κυπριακής Δημοκρατίας Τάκης Βοΐλας ο οποίος τόνισε ότι η ψυχή του ξεχείλιζε από το πάθος για δικαιοσύνη και ελευθερία και αναφέρθηκε στις θαρραλέες και παράτολμες ενέργειες του κατά των Άγγλων, στην αντάρτικη δράση του, τη σύλληψη του, το βασανισμό του, τη δίκη του και την αλύγιστη στάση του σε αυτήν, την καταδίκη και τον απαγχονισμό του, παρά την παγκόσμια κατακραυγή, σε ηλικία μόλις 19 ετών. Ο κ. Βοΐλας αναφέρθηκε επίσης στη σημερινή κατάσταση στο Κυπριακό και στην ανάγκη δίκαιης και ειρηνικής επίλυσης του στη βάση των αποφάσεων του ΟΗΕ και του διεθνούς δικαίου, στις αδελφικές σχέσεις Ελλάδας-Κύπρου, αλλά και στην αδελφοποίηση του Δήμου Αγίας Παρασκευής με το Δήμο Γεροσκήπου της Πάφου, η οποία είναι η γενέτειρα του Παλληκαρίδη.

Στη συνέχεια ο Κύπριος ηθοποιός Βασίλης Κυριάκου απάγγειλε ποίημα του Ευαγόρα Παλληκαρίδη.

Ακολούθησαν τα αποκαλυπτήρια της πινακίδας με το όνομα της πλατείας από το Δήμαρχο και τον κ. Βοΐλα και η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με την ανάκρουση του Εθνικού Ύμνου από τη Φιλαρμονική Ορχήστρα του Δήμου Αγίας Παρασκευής.

Παραβρέθηκαν, μεταξύ άλλων, ο Πατέρας Στ. Γούλας, που έψαλε την επιμνημόσυνη δέηση, οι Αντιδημάρχοι Δ. Κονταξής, Μ. Κοντοπούλου και Σπ. Παπαγεωργίου, οι Δημ. Σύμβουλοι Μαργ. Δημητρίου, Πρόεδρος Παιδικών Σταθμών και Σωτ. Παπαμιχαήλ, Πρόεδρος ΠΑΟΔΑΠ, ο υποψ. Δήμαρχος Γ. Οικονόμου, οι Πρόεδροι των Συλλόγων Κατοίκων Τσακού Παν. Πανουτσακόπουλος, Κατοίκων Πευκακίων Χρ. Λαμπρινάκης και Κρητών Μ. Κρασανάκης, των Συλλόγων «Χοροταξιδευετές» Μ. Βαληλής και «Κορύβαντες» Αλ. Διονυσόπουλος, ο Αντιστράτηγος ε.α. Δ. Αλευρομάγειρος, ο Αντιπρόεδρος του Συλλόγου Κατοίκων Αι Γιάννη και του Συνδέσμου Εφέδρων Αξιωματικών Ανατολικής Αττικής Ε. Θεοδοσόπουλος, ο Γενικός Γραματέας του Συνδέσμου Εφέδρων Γ. Μιχαήλ και πολύς κόσμος.

agiaparaskevi.gr

Βίλα Ιόλα: Ή τώρα ή ποτέ

«Κλακ» έκανε το λουκέτο. Μια φτηνή σιδερένια πόρτα έτριξε προς το απόλυτο σκoτάδι. Και αμέσως μια αχτίδα ήλιου φώτισε απότομα το εσωτερικό του σπιτιού. Πρώτος μπήκε ο δήμαρχος της Αγίας Παρασκευής, Γιάννης Σταθόπουλος, περισσότερο εξοικειωμένος με τον χώρο. Μετά πέρασα το κατώφλι εγώ και τελευταίος ο φωτογράφος του περιοδικού. «Ηλεκτρικό δεν έχει, χρησιμοποιήστε τα κινητά σας για φακούς. Και προσέξτε πού πατάτε, μην πέσετε. Υπάρχουν εμπόδια στο πάτωμα. Έχουμε στείλει συνεργείο για καθαριότητα, αλλά και πάλι…» είπε ο δήμαρχος. Μαιευτήρας στο επάγγελμα, θέλει να αλλάξει τη μοίρα της κακοποιημένης κατοικίας του Αλέξανδρου Ιόλα, που ο δήμος του αγόρασε από τον τελευταίο ιδιοκτήτη της το 2017, για να την κάνει χώρο πολιτισμού. Τώρα έχει την ευκαιρία να το καταφέρει, καθώς πριν από λίγες ημέρες ανακοινώθηκε ότι το κτίριο είναι ένα από τα δώδεκα που θα χρηματοδοτηθούν με 25 εκατ. ευρώ από το ΕΣΠΑ.

Αλέξανδρος Ιόλας 1983

Πέρασαν 31 ολόκληρα χρόνια από τότε που πέθανε ο Ιόλας και, παρότι μεσεγγυούχος της περιουσίας του ορίστηκε ο τότε πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου, Φώτης Κουβέλης, δεν έγιναν πολλά για να προστατευτεί ούτε το σπίτι ούτε το πολύτιμό του περιεχόμενο. Μέσα στα δέκα χρόνια που ακολούθησαν τον θάνατό του, έγιναν δώδεκα κλοπές και πλήθος βανδαλισμών. Το 2000 ο κατασκευαστής Γεωργίου το αγόρασε από τους κληρονόμους του Ιόλα, με σκοπό να το αξιοποιήσει και να σηκώσει κι άλλα κτίσματα μέσα στο οικόπεδο. Όμως, η ανακήρυξη ολόκληρου του οικοπέδου των 6,5 στρεμμάτων σε χώρο πολιτισμού από την πολιτεία (η βίλα είχε ήδη κριθεί διατηρητέα από το 1998) ματαίωσε τα σχέδιά του. Οι λεηλασίες συνεχίστηκαν αμείωτες. Το 2017 ο Δήμος Αγίας Παρασκευής πήρε τελικά, με διευρυμένη πλειοψηφία, την απόφαση να το αγοράσει. Το αντίτιμο ήταν 3.000.000 ευρώ, καταβλητέο σε δόσεις. Οι εργασίες δεν έχουν ακόμη αρχίσει. «Δείτε τι κάναμε εδώ», λέει ο Γιάννης Σταθόπουλος. «Καθαρίσαμε δοκιμαστικά μια μικρή μαρμάρινη επιφάνεια για να δούμε εάν μπορούν να βγουν τα γκράφιτι».

Ο Δήμαρχος Αγίας Παρασκευής, Γ. Σταθόπουλος, δείχνει μια μαρμάρινη επιφάνεια που μόλις έχει καθαρισθεί

Η κατοικία αναπτύσσεται σε τρία επίπεδα: ισόγειο, πρώτος όροφος, υπόγεια. Έχει συνολική έκταση 1.751 τ.μ. και διαμορφώθηκε έτσι έπειτα από επτά αρχιτεκτονικές επεκτάσεις, μεταξύ του 1951 και του 1974, με υπογραφές πέντε διαφορετικών πολιτικών μηχανικών. Μέχρι σήμερα είχαν επικρατήσει διάφοροι μύθοι, ότι λ.χ. τη σχεδίασε ο Δημήτρης Πικιώνης. Η αλήθεια είναι πολύ διαφορετική, όπως αποδεικνύει η σοβαρή έρευνα που έκαναν ο αρχιτέκτων Μανώλης Οικονόμου και ο σκηνοθέτης Θάνος Αγγέλης για το πολύ ενδιαφέρον ντοκιμαντέρ τους «Βίλα Ιόλα», που προβλήθηκε πέρυσι στην πρεσβεία της Κύπρου και στην Ταινιοθήκη, και φέτος στο Μουσείο Μπενάκη.

Περπατούσαμε με τον δήμαρχο στα τυφλά, σαν να ήμαστε μέσα σε σκοτεινό δαίδαλο: όλες οι πόρτες και τα παράθυρα έχουν σφραγιστεί εντελώς· το ένα δωμάτιο μετά το άλλο, σαν μαύρο τούνελ. Οι δέσμες φωτός από τα κινητά έπεφταν πάνω στην απέραντη ασχήμια του βανδαλισμού. Η ατμόσφαιρα ήταν τόσο δυσάρεστη, που έπειτα από λίγο ένιωθε κανείς την ανάγκη να βγει έξω, να πάρει μια ανάσα. «Πάμε επάνω στην ταράτσα», είπε ο δήμαρχος. «Θα κάτσουμε να κάνουμε εκεί τη συζήτηση. Είναι πιο ευχάριστα». Δίκιο είχε, άλλος κόσμος.

Ένα μαρμάρινο τραπέζι, που κάποτε υποδεχόταν υψηλούς προσκεκλημένους, όταν ο γκαλερίστας ήταν εν ζωή. © ARNOLD NEWMAN / GETTY IMAGES / IDEAL IMAGE

Αυτή είναι η πρώτη εικόνα που αντικρίσαμε μόλις ο δήμαρχος άνοιξε τη σιδερένια πόρτα προς το εσωτερικό του σπιτιού, είναι το ίδιο δωμάτιο με αυτό που βλέπετε στην παραπάνω φωτογραφία. © Ορέστης Σεφέρογλου

Την ώρα που ανεβαίναμε τα σκαλιά, μου ερχόταν στο μυαλό η ιστορία του σπιτιού. Ξεκινά το 1949-50, όταν η αιγυπτιώτικη οικογένεια του Αλέξανδρου Ιόλα, κατά κόσμον Κωνσταντίνου Κουτσούδη, ήρθε στην Αθήνα από την Αλεξάνδρεια. Ο Νάσερ δεν είχε καταλάβει ακόμη την εξουσία, όμως πύκνωναν οι ενδείξεις ότι κάτι θα άλλαζε στο πολιτικό σκηνικό της χώρας. Οι πιο προνοητικοί από τους Έλληνες που ζούσαν εκεί -ελάχιστοι, είναι η αλήθεια- αποφάσισαν να φύγουν.

Όταν ο Αλέξανδρος Ιόλας έγινε έμπορος τέχνης, η πρώτη του δουλειά ήταν στη Νέα Υόρκη, ως καλλιτεχνικός διευθυντής της Hugo Gallery. Εκείνος πρέπει να έδωσε τα χρήματα για να αγοραστεί για την οικογένειά του αυτό το τεράστιο οικόπεδο 40 στρεμμάτων στην περιοχή Κοντόπευκο (τότε λεγόταν Παράδεισος), εντελώς εξοχική ερημιά στο τέλος του 1949. Σε ένα τμήμα της έκτασης χτίστηκε ένα μικρό σπίτι, όπου εγκαταστάθηκε ο αδελφός του Δημήτρης Κουτσούδης με τη σύζυγό του και αργότερα τη μικρή του κόρη, Λένα.

Απέναντι από το σπιτάκι χτίστηκε ο αρχικός πυρήνας της σημερινής βίλας, με πρώτη οικοδομική άδεια το 1950. Εκεί ζούσε ο πατέρας του Ιόλα, Ανδρέας, και η μητέρα του Περσεφόνη, που πέθανε λίγο μετά τη μετοίκηση από την Αίγυπτο. Ο Αλέξανδρος είχε το δικό του δωμάτιο για τα διαστήματα που ερχόταν στην Ελλάδα. Με τον ξαφνικό θάνατο και της συζύγου του Δημήτρη από τροχαίο, ο αδελφός και η ανιψιά του θα εγκατασταθούν στο ίδιο οίκημα, που πλέον στεγάζει όλα τα μέλη της οικογένειας που ζουν στην Αθήνα.

Σταδιακά, ανάλογα με τις ανάγκες της οικογένειας και τις ανάγκες του ίδιου του Ιόλα, το σπίτι αλλάζει συνεχώς μορφή. Επεκτείνεται με προσθήκες στο ισόγειο, με την προσθήκη του πρώτου ορόφου, και συνεχείς αναδιαρρυθμίσεις εσωτερικών χώρων, με αποτέλεσμα το οίκημα να μην έχει κάποια ιδιαίτερη αρχιτεκτονική φυσιογνωμία, αφού μεγάλωνε σαν ένας ζωντανός οργανισμός. Στους χώρους του υπάρχουν έργα τέχνης, αρχαία αντικείμενα που ο Ιόλας έχει επαναπατρίσει με τη νόμιμη άδεια συλλέκτη που είχε, καθώς και σπάνια έπιπλα. Οι Έλληνες, που δεν είχαν ξαναδεί αιγυπτιακά αγάλματα δίπλα σε έργα του Πικάσο και του Μαξ Ερνστ ή αρχαίες ταναγραίες μαζί με τον καναπέ του Προυστ, εντυπωσιάζονται. Χάρη στην έντονη κοινωνικότητα του Αλεξανδρινού, κόσμος και κοσμάκης περνά από τις δεξιώσεις του στη βίλα.

Στα μέσα της δεκαετίας του 1970, η βίλα γίνεται, από οικογενειακό σπίτι, αποκλειστική κατοικία του Ιόλα: οι γονείς και ο αδελφός του έχουν φύγει από τη ζωή και η ανιψιά του λείπει στο εξωτερικό για σπουδές. Σε αυτή την τελευταία φάση, η βίλα μετατρέπεται ουσιαστικά σε μια προσωπική πινακοθήκη του Ιόλα, που είχε στο μεταξύ πάρει την απόφαση να εγκατασταθεί μόνιμα στην Αθήνα και να κλείσει τις γκαλερί του στο εξωτερικό. Το οίκημα μοιάζει περισσότερο με εκθεσιακό χώρο· ο πρώτος όροφος, μάλιστα, καθώς και άλλοι χώροι επανασχεδιάζονται για να υποδεχτούν συγκεκριμένα έργα. Αλλαγές ωστόσο είχαν γίνει και στο οικόπεδο: ένα τμήμα είχε δωρηθεί από τον Ιόλα στον Δήμο Αγίας Παρασκευής για να γίνει πλατεία με γλυπτά και σε άλλο τμήμα είχαν χτίσει σπίτια οι δύο αδελφές του, Νίκη Στάιφελ και Ηρώ Ξενάκη. Τέλος, ο έμπορος τέχνης είχε δώσει ένα τμήμα στον καλλιτέχνη Παύλο για να χτίσει και αυτός τη δική του κατοικία. Από τα 40 στρέμματα είχαν μείνει στη βίλα μόνο εξίμισι.

«Θα το αποπληρώσουμε μέσα σε έξι χρόνια, με χρήματα από ίδιους πόρους του δήμου», μου λέει ο δήμαρχος. «Βασιζόμαστε όμως και σε πόρους που μόλις εξασφαλίσαμε από το ΕΣΠΑ με προϋπολογισμό 2,5 εκατ. ευρώ. Θέλουμε να φτιάξουμε ένα ίδρυμα-μουσείο-πολιτιστικό χώρο αντάξιο της φήμης του Ιόλα», προσθέτει ο Γιάννης Σταθόπουλος. Μου εκμυστηρεύεται ότι υπάρχει μια σκέψη να γίνει στη βίλα έκθεση σε συνεργασία με το Ίδρυμα Ντε Κίρικο, με έργα του Ιταλού καλλιτέχνη, καθώς και άλλων καλλιτεχνών που εκπροσωπούσε ο Ιόλας. Δεν χρειάζεται να έχουν αφαιρεθεί τα γκράφιτι, «αρκεί να έχει καθαριστεί το εσωτερικό, να έχει ηλεκτροδοτηθεί και να έχει προφανώς φύλαξη. Θα υπάρξει πάντως μια ειδική καλλιτεχνική επιτροπή, στην οποία θα συμμετάσχει και ο πρύτανης της ΑΣΚΤ και άλλοι ειδικοί ώστε να αποφασίζονται το πρόγραμμα και οι δράσεις. Βέβαια, θα γίνει και διαγωνισμός για τη μελέτη και την υλοποίηση του έργου».

Αυλή του σπιτιού πριν δεκαετίες με έργα του Τάκι

Έπειτα από μία ώρα, ξανακούστηκε το «κλακ» του λουκέτου και αφήσαμε πίσω μας τη βίλα. Αναρωτήθηκα μέσα μου πώς θα έμοιαζε αυτό το σπίτι στην πλήρη του δόξα, γεμάτο έργα, γεμάτο από την προσωπικότητα του Αλεξανδρινού συλλέκτη. Είμαστε υποχρεωμένοι να προσβλέπουμε στην «επόμενη μέρα» χωρίς όλα αυτά. ■

Μαργαρίτα Πουρνάρα 03.07.2018 • 20:23

ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «Κ»

kathimerini.gr

Πωλούνται στο Λονδίνο 155 αντικείμενα του Ιόλα

Η απάντηση του οίκου δημοπρασιών στα ερωτήματα του LIFO.gr, αλλά και στην κινητοποίηση και τις επιστολές διαμαρτυρίας του Δήμου Αγίας Παρασκεύης

Αθόρυβα, χωρίς καμία ιδιαίτερη ανακοίνωση, σήμερα Πέμπτη 25 Μαΐου στις 2 το μεσημέρι- βγαίνουν σε δημοπρασία από τον οίκο Sotheby's στο Λονδίνο, 155 πολύτιμα αντικείμενα της σπάνιας και για πολλά χρόνια εξαφανισμένης συλλογής του Αλέξανδρου Ιόλα. 

Έργα τέχνης των σπουδαιότερων Ελλήνων και ξένων καλλιτεχνών (Πικάσο, Ντε Κίρικο, Ουόρχολ, Ντε Σεντ Φαλ, Μπράουνερ, Ματίς, Ερνστ, Τάκις, Πανιάρας, Ακριθάκης, Καρδαμάτης, και πολλών άλλων), προσωπικά αντικείμενα και κοσμήματα (ολόχρυσες ταμπακέρες, χρυσά ρολόγια, βαρύτιμα περιδέραια, βραχιόλια, διαμαντένια σκουλαρίκια και μανικετόκουμπα, περίτεχνα μπουκάλια, κ.α), αλλά και έπιπλα, χαλιά, ασημένια σερβίτσια, μπιμπελό και καθρέφτες φιγουράρουν σε μια μακρά -ωστόσο, καθόλου διαφημισμένη από τον οίκο- λίστα, ως τα αντικείμενα τις δημοπρασίας. 

Οι εκτιμήσεις για τις τιμές στις οποίες θα πωληθούν εκκινούν από τις 400 βρετανικές λίρες (όσο υπολογίζεται ότι θα πιάσει ένα μικρό σχέδιο με μολύβι του Αλέκου Φασιανού ή μία ασημένια κανάτα Tiffany & Co) και φτάνουν στις 200.000 βρετανικές λίρες: πρόκειται για το ακριβότερο κομμάτι της συλλογής Ιόλα και είναι ένα έργο του Βίκτορ Μπράουνερ του 1949.

Pablo Picasso, Minotaure caressant une DormeSPAN, 1933.
Υπολογίζεται: 25.000 — 35.000 βρετανικές λίρες.

Δεδομένου του αιώνιου αινίγματος για το τι απέγινε η πολύτιμη περιουσία του μαικήνα της Τέχνης, όταν εκείνος πέθανε και δεδομένου του σκανδάλου της καταλεηλάτησης της πολυτελούς έπαυλής του στην Αγία Παρασκευή ή καταγγελιών για κλοπές, αναζητήσαμε περισσότερα στοιχεία για τους ιδιοκτήτες των πολύτιμων αντικειμένων που πλέον βγαίνουν σε δημοπρασία τον τρέχοντα μήνα και για την ώρα η LIFO αναμένει απάντηση από την διευθύντρια των Sotheby's στο Λονδίνο κυρία Gauri Agarwal.

Παρά τη δραστήρια παρουσία του οίκου δημοπρασιών στα social media και τη συνέπεια με την οποία παρουσιάζει και προωθεί τις σημαντικότερες δραστηριότητες του στην επίσημη ιστοσελίδα του, τη δημοπρασία της 25ης Μαΐου πρέπει να την αναζητήσει κανείς στη λίστα των λοιπών δημοπρασιών που διεξάγονται τόσο σε Λονδίνο και Νέα Υόρκη, όσο και στα άλλα σημεία του πλανήτη που εκπροσωπείται ο Sotheby's. Και πάλι σε αυτή την υποσελίδα του επίσημου site χρειάζονται ακριβώς 62 λέξεις (!) για να περιγραφεί το εύρος της συλλογής των αντικειμένων που θα βγουν στο σφυρί. 

Σε ένα μικρό κείμενο των Sotheby's για την δημοπρασία, αναφέρεται ότι «το όνομα του Αλέξανδρου Ιόλα αντανακλά τη γνώση της σύγχρονης αγοράς της Τέχνης, η οποία τον αναγνωρίζει ως οραματιστή έμπορο και ως πρωτοπόρο της παγκόσμιας αγοράς τέχνης της εποχή του. Από το 1945 έως το 1976 [ο Ιόλας] φιλοξένησε πολλές εκθέσεις καλλιτεχνών, όπως οι Μαξ Ερνστ, Ρενέ Μαγκρίτ, Δωροθέα Τάννινγκ και αργότερα τους Άντι Ουόρχολ, Νίκι Ντε Σεν Φαλ, Τάκιςκαι Λαλάν στο Παρίσι, στη Νέα Υόρκη, στη Γενεύη, στη Ρώμη, στη Μαδρίτη και στην Αθήνα».

Δεδομένου του αιώνιου αινίγματος για το τι απέγινε η πολύτιμη οικοσκευή του μαικήνα της Τέχνης, όταν εκείνος πέθανε και δεδομένου του σκανδάλου της καταλεηλάτησης της πολυτελούς έπαυλής του στην Αγία Παρασκευή και καταγγελιών για κλοπές, αναζητήσαμε περισσότερα στοιχεία για τους προηγούμενους ιδιοκτήτες των πολύτιμων αντικειμένων που πλέον βγαίνουν σε δημοπρασία τον τρέχοντα μήνα και για την ώρα η LIFO αναμένει απάντηση από την διευθύντρια των Sotheby's στο Λονδίνο κυρία Gauri Agarwal. 

Niki de Saint Phalle, σχέδιο για αφίσα, 1974. Τιμή εκκίνησης: 2.000 — 3.000 βρετανικές λίρες.

Θα ήταν εξαιρετικά ενδιαφέρουσα η απάντηση του οίκου για τα επί μέρους στοιχεία της προέλευσης αυτών των αντικειμένων, καθώς βάσει των ερευνών, των ρεπορτάζ και των όσων έχουν δει το φως της δημοσιότητας τα προηγούμενα χρόνια, πρακτικά ελάχιστα πράγματα αξίας από την περίφημη συλλογή Ιόλα χάθηκαν ή εξαφανίστηκαν. Αν μάλιστα πιστέψει κανείς ανθρώπους που έζησαν στο στενό περιβάλλον του φημισμένου γκαλερίστα και εμπόρου Τέχνης, η περιουσία της βίλας Ιόλα είχε καταγραφεί με προσοχή από την αδελφή του Νίκη Στάιφελκαι το σύνολό της πέρασε στα χέρια των συγγενών. Και πάλι, όμως, δεδομένης της επιθυμίας του Αλέξανδρου Ιόλου που ήθελε η περιουσία του να περάσει στα ανά τη χώρα Μουσεία έχει εξαιρετικό ενδιαφέρον η στιγμή και η έκταση της λίστας, η οποία παρατίθεται αναλυτικά παρακάτω. 

UPDATE: Πριν από λίγες μέρες το LIFO.gr έλαβε από εκπρόσωπο του οίκου την εξής απάντηση, την οποία και δημοσιεύει αυτούσια.

«Έχουμε λάβει γνώση για τα ερωτήματα που έχουν ανακύψει αναφορικά με την προέλευση ορισμένων έργων της επικείμενης δημοπρασίας, τα οποία παλαιότερα συμπεριλαμβάνονταν στη συλλογή του Αλέξανδρου Ιόλα. Υπάρχουν σημαντικές παρανοήσεις αναφορικά με την εν λόγω δημοπρασία, τις οποίες θα θέλαμε να διευκρινίσουμε. Οι πρόσφατες προτάσεις του Δήμου Αγίας Παρασκευής σχετικά με την προέλευση των έργων της προκείμενης δημοπρασίας είναι αβάσιμες και μη τεκμηριωμένες. Έχουμε απαντήσει στον δήμο, προκειμένου να διευκρινίσουμε την κατάσταση. Γνωρίζουμε ότι η Βίλα του Αλέξανδρου Ιόλα έχει χαρακτηριστεί από το 1998 ως διατηρητέο ιστορικό μνημείο, αλλά θεωρούμε ότι αυτό δεν σχετίζεται με τη δική μας δημοπρασία. Επιπλέον, έχουμε πλήρη επίγνωση του γεγονότος ότι άλλα περιουσιακά στοιχεία έχουν κλαπεί από την Βίλα στο παρελθόν, αλλά ο Οίκος Δημοπρασιών Sotheby's δεν θα διέθετε ποτέ κάποιο περιουσιακό στοιχείο για πώληση, σε περίπτωση που διατηρούσε οποιαδήποτε αμφιβολία αναφορικά με την προέλευσή του. Δεν έχουμε τη δυνατότητα να αποκαλύπτουμε λεπτομέρειες για τους πωλητές μας χωρίς τη συγκατάθεσή τους, λόγω των υποχρεώσεων εχεμύθειας και εμπιστευτικότητας που διατηρούμε απέναντι σε όλους τους πελάτες μας. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι η κυρία Gauri Agarwal, μέλος του Sotheby's Private Client Group της Ινδίας, δεν εμπλέκεται στην εν λόγω δημοπρασία, και στη παρούσα φάση βρίσκεται σε άδεια μητρότητας».

Giorgio de Chirico, La Sponda Misteriosa, 1968. Τιμή: 500 — 700 βρετανικές λίρες.

Andy Warhol, Alexander The Great, 1982. Υπολογίζεται: 35,000 — 50,000 βρετανικές λίρες.

Pablo Picasso , Femme regardant par la Fenêtre, 1959. Υπολογίζεται: 12.000 — 18.000 βρετανικές λίρες.

Pablo Picasso, L'ÉTREINTE II, 1963. Τιμή: 8,000 — 12,000 βρετανικές λίρες.

Niki de Saint-Phalle, Le poète et sa mSPAN, 1974. Υπολογίζεται: 35,000 — 45,000 βρετανικές λίρες.

Lucio Fontana, Concetto Spaziale, 1967. Υπολογίζεται: 60,000 — 80,000 βρετανικές λίρες.

Max Ernst, εικονογράφηση για το Le rire des poètes (ανθολογία χιουμοριστικών ποιημάτων, Παρίσι, 1969), έργο του 1968. Τιμή πώλησης: 10,000 — 15,000 βρετανικές βρετανικές λίρες.

Jean Hugo (1894 - 1984), Quinze paysages. Τιμή: 1.500 — 2.000 βρετανικές λίρες.

Max Ernst, Sirènes, si Sirènes! La race des Sirènes est probablement à disparaitre, 1968. Υπολογίζεται: 30,000 — 40,000 βρετανικές λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Κυκλαδικό. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Κυκλαδικό. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), κηροπήγια. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,000 βρετανικές λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), κηροπήγια. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,500 βρετανικές λίρες.

Max Ernst, Constellation, 1952. Τιμή: 60,000 — 80,000 βρετανικές λίρες.

Vassilis Fotopoulos (Βασίλης Φωτόπουλος), Άτιτλο. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Πέτρος Παπαβασιλείου, Eta' del Neutro. Τιμή: 600 — 800 βρετανικές λίρες.

Ιωάννης Καρδαμάτης, Carte per le Grandi Manovre del 1893. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Espace Interieur. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.

Pavlos (Διονυσόπουλος), Νεκρή Φύση με Φρούτα, Ποτήρι και Μπουκάλι. Τιμή: 1,500 — 2,000 βρετανικές λίρες.

Ιωάννης Καρδαμάτης, Χρυσά Τετράγωνα. Τιμή: 600 — 800 βρετανικές λίρες.

Salvador Dalí, Les Bras de Dalí, ζευγάρι φωτιστικών, Τιμή: 15,000 — 20,000 βρετανικές λίρες.

Novello Finotti, Κονσόλα, 1970. Τιμή: 3,000 — 5,000 βρετανικές λίρες.

Novello Finotti, Τραπέζι, 1971. Τιμή: 6,000 — 8,000 βρετανικές λίρες.

William Copley, They Laughed When I Sat Down Tο Play. Τιμή: 25,000 — 35,000 βρετανικές λίρες.

Claude Lalanne, ζευγάρι ασημένιων διακοσμητικών. Τιμή: 20,000 — 30,000 βρετανικές λίρες.

Niki de Saint-Phalle, Sweet SEXY Clarise. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Niki de Saint-Phalle, Dear Diana. Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.

Niki de Saint-Phalle, Rain. Τιμή: 1,200 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Niki de Saint-Phalle, The Key to the Treasure. Τιμή: 1,200 — 1,500 βρετανικές λίρες. Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.

Dorothea Tanning, Eventail Japonais. Τιμή: 200 — 300 βρετανικές λίρες.

Michael Tombros, Γλυπτική Μορφή, 1955. Τιμή: 100 — 150 λίρες.

Henri Matisse, La Robe d' Organdi, 1922. Υπολογίζεται: 3,000 — 4,000 λίρες.

James Talmage White, Ναός του Ολυμπίου Διός, 1879. Τιμή: 3,000 — 5,000 λίρες.

Giorgio de Chirico, σκίτσο με το κουστούμι ενός βοσκού για την όπερα Orfeu του Cristoph Willibald Glück. Τιμή: 2,000 — 3,000 λίρες.

Giorgio de Chirico, σκίτσο για τα σκηνικά της όπερας Orfeu του Cristoph Willibald Glück, 1971. Τιμή: 12,000 — 18,000 λίρες.

Victor Brauner, Polarization, 1949. Υπολογίζεται: 150,000 — 200,000 λίρες.

Pavlos (Διονυσόπουλος), Δέντρο. Τιμή: 4,000 — 6,000 λίρες.

Αλέκος Φασιανός, οι Περαστικοί, 1962. Υπολογίζεται: 4,000 — 6,000 λίρες.

Αλέξης Ακριθάκης, Βαλίτσες. Τιμή: 20,000 — 30,000 λίρες.

Giorgio de Chirico, La Cabina nei Bagni Misteriosa, 1968. Τιμή: 500 — 700 βρετανικές λίρες.

Dorothea Tanning, Nue couchée, 1965. Τιμή: 300 — 500 βρετανικές λίρες.

François-Xavier Lalanne, Oiseau Blue. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Dorothea Tanning, Frieze. Τιμή: 1,500 — 2,000 βρετανικές λίρες.

Νίκος Χατζηκυριάκος Γκίκας, Άτιτλο. Τιμή: 100 — 150 βρετανικές λίρες.

Roberto Matta, Coigitum, 1975. Υπολογίζεται: 200 — 300 βρετανικές λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Σινιάλο. Υπολογίζεται: 30,000 — 50,000 βρετανικές λίρες.

Eliseo Mattiacci, Planets. Τιμή: 1,000 — 2,000 βρετανικές λίρες.

Jean-Pierre Raynaud, Nineau cm, 1970. Τιμή: 1,500 — 2,500 λίρες.

Γιάννης Τσαρούχης, Προμηθέας, 1965. Τιμή: 6,000 — 8,000 βρετανικές λίρες.

Αλέξης Ακριθάκης, Κατασκευή, 1982. Τιμή: 3,000 — 4,000 βρετανικές λίρες.

Pavlos (Διονυσόπουλος), Κάλτσες, 1971. Τιμή: 15,000 — 20,000 λίρες.

Βασιλάκης Τάκης, Portfolio. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Πέτρος Μωραΐτης, Πέτρος, 1970. Τιμή: 600 — 800 λίρες.

Νίκος Χατζηκυριάκος Γκίκας, Λυρικά. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Carlo Ramous, Quattro racconti / Quattro incisioni, 1969. Τιμή: 600 — 800 λίρες.

Niki de Saint-Phalle, Last night I had a dream. Τιμή: 1,200 — 1,500 λίρες.

Niki de Saint-Phalle, What do you like about me? Τιμή: 1,200 — 1,500 λίρες.

Niki de Saint-Phalle, Our love was a beautiful flower. Τιμή: 1,200 — 1,500 λίρες.

Niki de Saint-Phalle, What Shall I Do? Τιμή: 1,200 — 1,500 λίρες.

Διάφοροι καλλιτέχνες, 4 αφίσες εκθέσεων ( αφίσα από έκθεση του Πανιάρα στην Iolas Jackson Gallery,αφίσα Φασιανού από την Galerie Iolas, ένα πόστερ του Max Ernst από την Alexandre Iolas και πόστερ της Niki de Saint-Phalle Les Nanas από την Galerie Iolas, με τον κατάλογο της έκθεσης του Τσόκλη από την Iolas Galerie Zoumboulakis). Υπολογίζεται: 600 — 800 βρετανικές λίρες.

Διάφοροι καλλιτέχνες, 5 αφίσες εκθέσεων ( αφίσα της Niki de Saint-Phalle Les Nanas από τη Galerie Iolas, αφίσα Φασιανού από την Alexandre Iolas, αφίσα του Γκίκα από την Iolas Galerie Zoumboulakis και αφίσα από έκθεση των Braque, Dali, Ernst, De Chirico, Leger, Mattisse, Modigliani, Picasso και αφίσα του Max Ernst από την Alexandre Iolas). Υπολογίζεται: 600 — 800 βρετανικές λίρες.

Αλέκος Φασιανός, Άντρας σε Ποδήλατο. Υπολογίζεται: 300 — 400 βρετανικές λίρες.

Giorgio de Chirico, Teseo, 1970. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Max Ernst, Lieux Communs, Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Kirk Stieff Corporation, Baltimore, ασημένια μαχαιροπήρουνα (147 τεμ.). Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.

A. Codognato, Venice, 12 διακοσμητικά πιάτα. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

M. Fred Hirsch Co., Inc., New Jersey, Σερβίτσια καφέ και τσαγιού. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Harlbux, Paris, Δύο ασημένιες πιατέλες, περ. 1900. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Tiffany & Co., New York, Κανάτα, 1906.Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Tiffany & Co., New York, δύο μεγάλα επιτραπέζια φωτιστικά, 1891-1902. Υπολογίζεται: 10,000 — 15,000 βρετανικές λίρες.

Philippe Metayer, Amsterdam, Επιθαλάμιο, 1732. Τιμή: 2,000 — 3,000 λίρες.

Μιλάνο, Ιταλία, Ανάγλυφο με δείπνο και μουσική σκηνή, 17ος αιώνας. Τιμή: 4,000 — 6,000 λίρες.

Ιταλία, πλακέτα με τον αυτοκράτορα Βεσπασιανό, πιθανότατα του 20ου αιώνα. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Πέρσης πολεμιστής στο άλογό του, πιθανότατα έργο του 17ου αιώνα. Τιμή: 1,000 — 1,500 λίρες.

Ανατολική Ευρώπη, σεκρετέρ. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,500 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, καναπές, τέλη 19ου - αρχές 20ου αιώνα. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, πολυθρόνες, 1810. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, τραπέζι, 19ος αιώνας. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, φωτιστικά τοίχου, 19ος αιώνας. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Βόρεια Γερμανία, εξάπτυχο χώρισμα, μέσα του 18ου αιώνα. Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Γαλλο-Φλαμανδικός καθρέπτης, τέλη 17ου αιώνα. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,500 βρετανικές λίρες.

Ολλανδία, φωτιστικά τοίχου, 19ος αιώνας. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Σκαραβαίος, ο καλλιτέχνης υπογράφει ως P. A. G, 20ος αιώνας. Υπολογίζεται: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Βάτραχος, αγνώστου καλλιτέχνη, μέσα 20ου αιώνα. Τιμή: 600 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Qajar, Περσία, αραβική καμήλα (δρομάς), περ. 1900. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Augsburg, Γερμανία, ζευγάρι Αγίων, 1720. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Christian Welmeer (1742 - 1814), κλασική φιγούρα με σκύλο, 1780. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.

Ιταλία, σταυρός από κεχριμπάρι και χρυσό με ρουμπίνια και διαμάντια, μέσα 18ου αιώνα. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,800 λίρες.

Μιλάνο, Ιταλία, βάζο με αραβουργήματα, 17ος αιώνας. Υπολογίζεται: 5,000 — 7,000 λίρες.

Μιλάνο, Ιταλία, κούπα με κεφάλια δράκων, 16ος/17ος αιώνας. Υπολογίζεται: 8,000 — 12,000 βρετανικές λίρες.

Γαλλο-Φλαμανδικές καρέκλες Fauteuil , τέλη 17ου αιώνα. Υπολογίζεται: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Αγγλία, καρέκλα, 18ος αιώνας. Τιμή: 600 — 900 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, τρεις καρέκλες Fauteuils. Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, πολυθρόνες Fauteuils. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Αγγλο -Ολλανδικός καθρέπτης, 19ος αιώνας. Τιμή: 600 — 900 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, βοηθητικό τραπέζι, τέλος 18ου αιώνα. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Ρωσία, κουτί για παιχνίδια, 19ος αιώνας. Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Louis Vuitton. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Ολλανδία, κουτί, τέλη 17ου αιώνα. Υπολογίζεται: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Αγγλία, κοσμηματοθήκη, 1840. Τιμή: 300 — 500 βρετανικές λίρες.

Mexico City, χρυσό κουτί. Τιμή: 4,000 — 6,000 λίρες.

Mexico City, χρυσό κουτί, 1791-1818. Τιμή: 3,500 — 4,500 βρετανικές λίρες.

Mexico City, χρυσό κουτί. Τιμή: 3,000 — 5,000 λίρες.

Mexico City, χρυσό κουτί. Τιμή: 2,000 — 3,000 λίρες.

Cartier, ταμπακιέρα, 1930. Τιμή: 4,000 — 5,000 λίρες.

Ιταλία, ταμπακιέρα, 1960. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Van Cleef & Arpels, ταμπακιέρα με ρουμπίνι, 1960s. Υπολογίζεται: 7,000 — 9,000 λίρες.

Nicolis Cola, χρυσή αλυσίδα λαιμού. Τιμή: 4,000 — 5,000 βρετανικές λίρες.

Nicolis Cola, χρυσή αλυσίδα λαιμού. Τιμή: 4,500 — 5,500 βρετανικές λίρες.

Ανατολική Ευρώπη, ταμπακιέρα, 1930. Τιμή: 800 — 1,200 λίρες.

Κοσμήματα για μαλλιά, αποδίδονται στην Claude Lalanne. Τιμή: 700 — 900 βρετανικές λίρες.

Σκουλαρίκια, αποδίδονται στην Claude Lalanne. Τιμή: 1,000 — 1,500 λίρες.

Περιλαίμιο με αμέθυστο και διαμάντια. Τιμή: 7,000 — 9,000 βρετανικές λίρες.

Περιλαίμιο με ζαφείρι. Υπολογίζεται: 1,000 — 2,000 βρετανικές λίρες.

Κοσμήματα με μαργαριτάρια. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Cartier, διαμαντένια μανικετόκουμπα. Υπολογίζεται: 200 — 300 βρετανικές λίρες.

Κουτί με κρύσταλλο, όνυχα και διαμάντια, Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Σταυρός με διαμάντια. Τιμή: 1,200 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Σταυρός με διαμάντια. Τιμή: 1.000 — 2.000 βρετανικές λίρες.

Σταυρός με σμάλτο και ρουμπίνι. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Κρεμαστός σταυρός από γρανάτη και ορυκτό κρύσταλλο. Τιμή: 3,000 — 4,000 βρετανικές λίρες.

Jaeger-LeCoultre, χρυσό, τετράγωνο ρολόι χειρός με μπρασελέ. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Universal Geneve, χρυσό ρολόι χειρός με μπρασελέ. Τιμή: 300 — 500 βρετανικές λίρες.

Vacheron & Constantin, ρολόι τσέπης με διαμάντια και λευκόχρυσο. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Κουτί για χάπια. Τιμή:1,500 — 2,000 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, μπουκαλάκι για άρωμα. Υπολογίζεται: 600 — 800 βρετανικές λίρες.

Διάφορα αξεσουάρ για κυρίες. Τιμή: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Shirvan Karagashli, Ανατολικός Καύκασος, χαλί. Υπολογίζεται: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Moghan Kazak, Νοτιοδυτικός Καύκασος, χαλί. Υπολογίζεται: 200 — 300 βρετανικές λίρες.

Kirman Lavar, Νοτιοανατολική Περσία, χαλί. Τιμή: 1,000 — 2,000 βρετανικές λίρες.

Κινέζικο βάζο της δυναστείας των Qing. Υπολογίζεται: 4,000 — 6,000 βρετανικές λίρες.

Κίνα, Κάθισμα για κήπο, ύστερη περίοδο της δυναστείας των Qing. Υπολογίζεται: 1,500 — 2,500 βρετανικές λίρες.

Γαλλία, φωτιστικά. Τιμή: 1.500 — 2.000 βρετανικές λίρες.

Ιταλία, κηροπήγια. Τιμή: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.

Mara Karetsos, κηροπήγια. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Βάζα Japonisme, μάλλον Baccarat, τέλος του 19ου αιώνα. Υπολογίζεται: 1,200 — 1,800 βρετανικές λίρες.

Κώστας Πανιάρας, Τοπίο. Υπολογίζεται: 600 — 800 βρετανικές λίρες.

Eugene Berman, Ρωμαϊκή Πύλη, 1959. Τιμή: 300 — 500 βρετανικές λίρες.

Harold Stevenson, Άτιτλο. Τιμή: 200 — 300 βρετανικές λίρες.

Harold Stevenson, Κολόνα, 1965. Τιμή: 800 — 1,200 βρετανικές λίρες.

Σουηδία, βάζο, αρχές 19ου αιώνα. Υπολογίζεται: 4,000 — 6,000 βρετανικές λίρες.

Ιταλία, Στήλες Τοσκάνης, 20ος αιώνας. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Ιταλία, Στήλες Τοσκάνης, 20ος αιώνας. Υπολογίζεται: 4,000 — 6,000 βρετανικές λίρες.

Ιταλία, κιονόκρανα, 20ος αιώνας. Υπολογίζεται: 3,000 — 5,000 βρετανικές λίρες.

Ιταλία, Σφαίρες. Τιμή: 400 — 600 βρετανικές λίρες.

Ιταλία, 20ος αιώνας. Τιμή: 2,000 — 3,000 βρετανικές λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Γυμνό, 1925. Υπολογίζεται: 8.000 — 12.000 λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Λουλούδι. Υπολογίζεται: 20,000 — 30,000 βρετανικές λίρες.

Takis (Παναγιώτης Βασιλάκης), Λουλούδι. Υπολογίζεται: 20,000 — 30,000 βρετανικές λίρες.

Κώστας Πανιάρας, Αναδιπλώσεις. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Κώστας Πανιάρας, Αναδιπλώσεις. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Πιθανότατα Ιταλία, αγαλματίδιο Αγίου, περ. 1700. Υπολογίζεται: 1,000 — 1,500 βρετανικές λίρες.

Αρκτικός ωκεανός, δύο χαυλιόδοντες από φάλαινα ναρβάλ. Υπολογίζεται: 15,000 — 25,000 βρετανικές λίρες. 

 

 

Χριστίνα Γαλανοπούλου 22.5.2017 | 15:25  

lifo.gr